In memoriam: Bailey

Dinsdag 17 november jl. legde onze Haflinger Bailey zijn vermoeide lijf neer op het grasveldje naast de paddocks om niet meer op te staan. Vlakbij de buitenbak waar hij zoveel rondjes liep met kinderen en volwassenen op zijn rug en dichtbij het buitenhek waardoor hij ontelbare keren koers zette naar het park in een groep collega-viervoeters, samen met ruiters en vrijwilligers. Hij was ziek, moe gestreden en had pijn. Het was beter om te gaan slapen. Het was goed om hem te laten inslapen. En hij was niet alleen. Liefdevolle mensen omringden hem. 

Maar makkelijk en gewoon wordt het nooit, afscheid nemen van een paard. Zeker niet als je lief en leed met hem gedeeld hebt en zo intensief met hem geleefd hebt. Om recht te doen aan die bijzondere, lieve, gekke en soms onvoorspelbare Bailey, dit in memoriam, gebaseerd op het verhaal dat Janne na zijn overlijden over hem vertelde. Want Bailey draaide dan wel mee als een echte Hazelaarpony, ons eigendom was hij niet. Hij was ons in bruikleen gegeven door zijn eigenaren, waarvan Janne er één was.

Bailey is geboren in 2003 en overleed bijna twee weken geleden op 17-jarige leeftijd, relatief jong voor een paard. Van het eerste deel van zijn leven, van 2003 tot 2013, is ons niets bekend, maar vanaf 2013 komt hij in bezit van drie jonge meiden en hun ouders. Als een droom die waarheid wordt, stapt hij de levens binnen van Janne, Mees en Nina. Ze krijgen met Bailey een eigen paard! Eindelijk! Vóór hem zijn er nog twee andere pony’s bekeken. Allebei, net als Bailey, Haflingers. De eerste is te jong en te onervaren om de pony te worden van drie meiden die dan wel vertrouwd zijn met paarden, maar nog nooit eigenaar van één zijn geweest. De tweede is wel een hele knappe, maar die bijt gelijk in de vinger van Mees. Ook geen match. Hoe moeilijk het ook is om telkens te besluiten dat een pony het niet is en hoe lastig ook om een pony achter te laten die je misschien een veel beter leven kan geven dan hij op dat moment heeft, de meiden gaan toch nummer drie bekijken. En dat is ‘m! Hij staat hen tegemoet te stralen vanaf de poetsplaats op een mooie stal, met een leuk dekje op en met een prachtig hoofd. Ze weten het zeker, deze knappe man is hun pony. Nadat ze alle drie op hem gereden hebben, voelt het zo vertrouwd dat de koop gesloten wordt en hij even later in een vrachtauto naar hen toe komt. Zijn nieuwe stalletje is vlakbij het woonhuis van de zussen Janne en Mees. Hij wordt uitgeladen en aan de meiden overgedragen. Daar staan ze dan, met die grote pony in hun handen, een pony die dan wel vertrouwd voelt, maar die ze eigenlijk helemaal nog niet kennen. 

“We waren nog zo groen”, zegt Janne nu. “We zouden dat begin eigenlijk wel over willen doen, met alle kennis en ervaring die we nu hebben, dan zou het misschien beter gegaan zijn”. Want Bailey heeft wel “zijn dingetjes”. Hij probeert de groene ruiters en verzorgers stevig uit. Kenmerkend is dat als hij iets in zijn hoofd heeft, dat ook gebeurt! “Als je hem met een halster en touwtje aan een hek vastzette om te gaan poetsen en hij had daar andere gedachten over, trok hij zich met hek en al los. Het hek vloog dan gewoon de lucht in”, aldus Janne. Ook bij het rijden bepaalt hij graag zelf wat wel en wat niet leuk is. De lucht in gaan op achter- of voorbenen blijkt zijn favoriete manier om de ruiter duidelijk te maken dat het genoeg is. En dat ‘ie beter op eigen benen kan gaan lopen in plaats van de zijne. Ook voor zijn soortgenoten is hij niet gemakkelijk in de omgang. Merries zijn van hem! Daar blijft iedereen bij uit de buurt. Maar erg zachtzinnig gaat hij niet met zijn dames om. En ook een ezel die bij hem in de wei staat, moet het regelmatig ontgelden. Maar toch, ondanks dat alles blijft de match. De meiden houden van hem en blijven koortsachtig zoeken naar een manier om Bailey als rijpaard te temmen. Want als vriend, als maatje, zit het helemaal goed. “Hij voelde me aan, wist welke bui ik had en bracht me tot rust als mijn hoofd vol zat”, vertelt Janne. “En hij kon je laten lachen, met zijn wroetlip op zoek naar eten in je zak, met zijn hoofdbeweging waarmee hij staldeuren een enorme zwieper gaf om duidelijk te maken dat hij niet door een dichte deur van je gescheiden wilde worden. Hij was een echte clown.”

Bailey verhuist een aantal keer naar een andere stal. Ook in de hoop dat hij daar wel ‘paardenvrienden’ maakt. En dat gebeurt uiteindelijk. Als Janne  en haar familie terugkomen van een vakantie treffen ze bij Bailey in de wei een Shetlander aan, een merrie. En deze Miepie lukt wat nog geen ander paard is gelukt, vriendschap sluiten met Bailey. Zijn kleine vriendin snapt hem, ze weet dat ze hem zijn gang moet laten gaan en plaats moet maken als hij ergens wil zijn. Ze begrijpt dat je daar niet teveel woorden aan vuil moet maken omdat die grote brulkikker eigenlijk een klein hartje heeft. Bailey en Miepie, die uiteindelijk door de eigenaren van Bailey wordt geadopteerd, worden al snel een stel. 

Wat de relatie betreft met mensen die de ambitie hebben hem te berijden, loopt het allemaal nog steeds niet gemakkelijk. Heel veel privélessen worden er genomen om wegwijs te worden op Bailey. En moeder Jacqueline gaat uit veiligheidsoverwegingen meestal mee met de meiden als er gereden wordt. Want alle drie weten ze wat het is om van Bailey te vallen. Jacqueline is er ook bij als Janne een ernstig ongeluk krijgt met Bailey. Janne is net terug van een schoolkamp en niet gefocust, Bailey voelt ruimte voor verzet als hij het vaste punt nadert om in galop te gaan en… daar ligt Janne op de grond. Ze komt slecht neer, wordt naar het ziekenhuis gebracht en blijkt flink letsel opgelopen te hebben. “Ik heb mezelf niet zien liggen en dus geen nare beelden beelden daarvan”, zegt Janne, “maar mijn moeder wel. Voor haar was dat heftig.”

Het ongeluk van Janne en de enorme tijdsinvestering die Bailey met zich meebrengt doet Janne’s familie besluiten hem weg te doen. Maar aan wie? Wie is goed genoeg voor die gekke pony en wie zal hem, ondanks zijn streken, dezelfde bergen liefde geven als zij? Er meldt zich een koper die graag wil komen kijken. Tijdens dat bezoek weten ze het zeker, dat ze dat niet kunnen, Bailey verkopen en hem nooit meer zien. En dan ineens is daar de gedachte aan de manege waar Janne ooit heeft leren paardrijden, De Hazelaar. Zou hij daar op zijn plek zijn? En zou hij dan op die manier in beeld kunnen blijven? Miepie is ondertussen al verhuisd naar Natuurtalent, een plek op steenworp afstand van De Hazelaar, in het aangrenzende park. Ze zouden bijna naar elkaar kunnen ‘zwaaien.’ 

En zo geschiedde. In 2016 komt Bailey naar De Hazelaar. Hij wordt vanaf dat moment ingezet in de mindervalide en valide lessen voor kinderen, jongeren en volwassen. Een echte allrounder.  Afgesproken wordt dat Bailey in bruikleen aan De Hazelaar gegeven wordt en dat de eigenaren contact met hem kunnen blijven houden. Janne komt met Bailey mee om te rijden en om als vrijwilliger mee te werken. Maar ze rijdt, op één uitzondering na, in haar lessen op andere paarden. Bailey voelt zich snel thuis op de manege en maakt mensen- en paardenvrienden. En zelfs ‘zwaait’ hij één keer naar zijn oude liefde Miepie als zij wandelt door het park en even in de buurt van het weiland komt waar Bailey staat.
Hij blijkt zijn streken niet te verliezen want ook op De Hazelaar kunnen alle instructrices meepraten over zijn buien. Instructrice Anne Mieke vertelde daarover vlak nadat Bailey was ingeslapen. “Dan kreeg hij zo’n blik in zijn ogen en dan wist je dat er iets aan zat te komen. En dan zei je tegen de ruiter, neem de teugels maar iets korter en ga goed zitten. En dan volgde vaak de bekende Bailey-bok. Hoofd tussen zijn voorbenen en kont omhoog. Een ‘Baileytje’ zijn we die bok gaan noemen. Het was een ondeugende jongen.” 

Dat was ‘ie, maar ook ontzettend grappig en intens lief. En dapper. Want zo ziek als hij was op het einde, hij leefde altijd weer op van aandacht en gezelligheid. Hij werd toen al een tijd niet echt meer bereden. Een auto-immuunziekte sloopte zijn lijf. Hij genoot nog wel van momentjes in de wei, van gezelschap in zijn box, van de Hazelaarmensen die goed voor hem zorgden, maar iedereen wist het de laatste dagen. Het was op, het was genoeg geweest. Zoals de drie jonge meiden ooit met hem begonnen, zo namen ze nu als jonge vrouwen, samen met moeder Jacqueline afscheid van hem. Heel veel liefde had hij gegeven en heel veel liefde nam hij mee toen hij zich op zijn graslandje neerlegde. “De waarde van een paard zit ‘m niet in het berijden ervan, maar in met hem samen zijn”, zegt Janne, “dat hebben wij van hem geleerd”. Een boodschap om te onthouden.